مواد ڏانھن وڃو
Authoritative Language Standard · 0.1 Alpha
سنڌي لفظن جي ھجي ۽ فلڪياتي اصطلاحن جو معيار
هي فائيل سنڌي فلڪياتي ٽپڻي ۾ سنڌي املا، مهينن جي نالن، جنترياتي اصطلاحن ۽ فلڪياتي لفظن لاءِ بنيادي معيار طور استعمال ٿيندو.
استعمال جو اصول
جيڪڏهن ويب سائيٽ، ڪوڊ، API، ٻولن جي سمجهاڻي يا سائنسي معيار ۾ سنڌي لکائيءَ بابت اختلاف پيدا ٿئي، تہ هن فائيل ۾ ڏنل املا کي ترجيح ڏني ويندي.
حالت: ڪم ڪندڙ معيار؛ مستقبل ۾ مستند حوالن ۽ تحقيقي نتيجن آڌار نظرثاني ممڪن آهي.
منصوبي جا معياري نالا
| سنڌي نالو | سنڌي ٻوليءَ ۾ فلڪياتي ٽپڻو |
| انگريزي نالو | Sindhi Astronomical Almanac |
| سنڌي سنبت | سنڌو سنبت |
| ويب سائيٽ | astro.sindhilanguage.org |
معياري مهينا
- چيٽ
- ويساک
- ڄيٺ
- آکاڙ
- سانوڻ
- بڊو
- اسو
- ڪتي
- ناهري
- پوه
- مانگهہ
- ڦڳڻ
تاريخي ۽ علائقائي متبادل نالا
| معياري نالو | متبادل/حوالياتي نالا | نوٽ |
| آکاڙ | آساڙه | حوالياتي يا تاريخي استعمال طور ڏيکاري سگهجي ٿو. |
| بڊو | بڊءِ، ٻاڊرو | معياري UI ۾ “بڊو” استعمال ٿيندو. |
| ڪتي | ڪارتڪ | تاريخي/ادبي حوالن ۾ ڏيکاري سگهجي ٿو. |
| ناهري | اڳھڻ | معياري UI ۾ “ناهري” استعمال ٿيندو. |
اهم املا اصول
- “ه” ۽ “ھ” جو استعمال سنڌي درست املا موجب رکيو ويندو؛ شڪ جي حالت ۾ هن فائيل کي حتمي حوالو سمجهيو ويندو.
- “نگاھ”، “سھيڙيل”، “تاڃي پيٽو”، “مھينا”، “سمجهاڻيون” ۽ “جنترياتي” جهڙا لفظ هن منصوبي ۾ منظور ٿيل صورتن ۾ لکيا ويندا.
- سنڌي مهينن جا نالا انگريزي يا اردو نقل-لکت بدران اصلي سنڌي صورت ۾ لکيا ويندا.
- سائنسي اصطلاحن لاءِ پهرين سنڌي اصطلاح، پوءِ ضرورت هجي تہ قوسين ۾ انگريزي اصطلاح ڏنو ويندو.
بنيادي فلڪياتي ۽ جنترياتي اصطلاح
| سنڌي اصطلاح | انگريزي اصطلاح | استعمال |
| بھار جو مُنڍ | Vernal Equinox | نئين سال جي بنيادي فلڪياتي نشاني. |
| خزاني اعتدال | Autumnal Equinox | شمسي سال جي ٻئي اعتدالي نقطي لاءِ. |
| اونهاري انقلاب | Summer Solstice | سج جي اترين حد واري نقطي لاءِ. |
| سياري انقلاب | Winter Solstice | سج جي ڏاکڻين حد واري نقطي لاءِ. |
| شمسي ڊگري | Solar Longitude | سج جي فلڪياتي بيهڪ لاءِ. |
| چنڊ ڄمار | Moon Age | نئين چنڊ کان پوءِ گذريل وقت. |
| چنڊ جي روشنائي | Moon Illumination | چنڊ جي روشن حصي جي شرح. |
| گرهڻ | Eclipse | سج يا چنڊ گرهڻ لاءِ عام اصطلاح. |
| تاريخن جي اٽا مٽا | Date Conversion | Gregorian ۽ سنڌي سنبت جي مٽاسٽا لاءِ. |
| ٽائيم زون | Timezone | ايشيا/ڪراچي، UTC+05:00. |
تبديليءَ جو ضابطو
هن فائيل ۾ هر نئين اصطلاح، درستگي يا املا جي تبديليءَ لاءِ تاريخ، سبب ۽ حوالو رڪارڊ ٿيڻ گهرجي. اهڙيءَ طرح ٻوليءَ جو معيار به سائنسي معيار وانگر قابلِ آڊٽ رهندو.
آخري اپڊيٽ: 14 جون 2026